Vestdalseyri

Background

History & Background

Vestdalseyri á sér mikilvægan sess í sögu Seyðisfjarðar, en það var áður eitt af fjórum þorpum sem staðsett voru meðfram þessum tignarlega firði. Saga þess sem iðandi byggð hófst árið 1851 þegar það var stofnað sem verslunarstöð. Í áratugi blómstraði Vestdalseyri, höfn þess iðaði af lífi og íbúafjöldi þess náði milli tvö og þrjú hundruð manna, sem var talsverður fjöldi fyrir íslenskt þorp á þeim tíma. Samfélagið var líflegt, þar sem verslun knúði vöxt þess og íbúar byggðu upp líf mitt á meðal dramatískra náttúrulegra umhverfis. Herfræðilegt mikilvægi þorpsins var enn frekar undirstrikað í seinni heimsstyrjöldinni þegar það þjónaði sem bækistöð fyrir breska strandvarnarbyssusveit. Þessi hernaðarviðvera leiddi til verulegrar, þó tímabundinnar, útvíkkunar á innviðum, með um fimmtíu skálum byggðum á eyrinni. Þetta tímabil bætti enn einu einstaka lagi við ríka sögu Vestdalseyri. Hins vegar, um miðja 20. öldina, varð breyting. Frá og með 1950 tók íbúafjöldinn að fækka þar sem efnahagsleg tækifæri annars staðar drógu íbúa burt. Um 1960 var síðasti fasti íbúinn fluttur, sem markaði endalok Vestdalseyri sem virks þorps. Í dag stendur það sem átakanleg áminning um liðna tíð, menningararfur þess og einstök gróður varðveittur á náttúruminjaskrá.

Vestdalseyri, sem er fallega staðsett við strendur Seyðisfjarðar á Austurlandi, býður upp á heillandi ferð aftur í tímann. Þetta sögulega hverfi var langt frá því að vera foss, heldur var það áður lifandi þorp sem iðaði af lífi, verslun og íbúafjölda sem náði tveimur til þrjú hundruð manns. Landslagið sjálft er stórkostlegt, með dramatískum, grænum fjöllum sem rísa bratt upp úr djúpum, kyrrlátum vötnum fjarðarins, eins og sést á loftmyndinni. Dreifðu, litríku húsin, þar á meðal áberandi hvít kirkja með gráu þaki, og róleg höfn þar sem stórt skemmtiferðaskip gæti stundum lagt að, mynda friðsæla mynd. Saga Vestdalseyri nær aftur til 1851 þegar það varð mikilvæg verslunarstöð. Stórkostleg staðsetning þess gerði það að miðpunkti athafna í áratugi. Í seinni heimsstyrjöldinni þjónaði það jafnvel sem bækistöð fyrir breska strandvarnarbyssusveit, sem byggði um fimmtíu skála hér. Hins vegar, um 1950, fór íbúafjöldinn að fækka og um 1960 flutti síðasti íbúinn frá Vestdalseyri og skildi eftir sig átakanlegt, varðveitt landslag. Í dag geta gestir reikað um leifar þessa einu sinni blómlega samfélags og íhugað fortíð þess. Kyrrlát innri vötnin, tengd með lítilli brú, bæta við fegurð staðarins. Þetta er staður til að meta bæði stórkostlega náttúrufegurð Austfjarða og rólega seiglu íslenskrar sögu.