Kverkjökull

Background

History & Background

Saga Kverkjökuls er óaðskiljanleg frá jarðfræðilegri þróun Kverkfjalla, öflugs megineldfjalls sem hefur mótað þennan hluta Íslands í árþúsundir. Sem eitt af helstu eldfjallakerfum á norðurjaðri Vatnajökuls hafa Kverkfjöll upplifað fjölmörg gos, bæði undir og yfir ísnum, sem hefur stuðlað að flóknu og dramatísku landslagi þess. Tilvist tveggja jökulfylltra öskja undirstrikar enn frekar eldfjallasögu þess og áframhaldandi jarðhita, sem heldur áfram að hafa áhrif á virkni jökulsins. Í ótal aldir hefur Kverkjökull verið öflugt afl, grafið út dali og mótað hálendið í kringum sig með hægri, óbilandi hreyfingu sinni. Núverandi ástand hans endurspeglar bæði forna jarðfræðilega ferla og nýlegri loftslagsbreytingar. Jökullinn sjálfur er lifandi skrá yfir umhverfissögu Íslands, sem breytist stöðugt í svar við jarðhita undir og lofthita að ofan, sem gerir hann að áhugaverðum stað fyrir bæði jarðfræði- og loftslagsrannsóknir.

Kverkjökull er skriðjökull sem skríður út um Kverk, sem er skarð í Kverkfjöllum með geysiháum þverhníptum hamraveggjum. Jökullinn fellur til norðvesturs niður undir hásléttuna í um 900 metra hæð. Kverkfjöll eru mikil megineldstöð í norðurbrún Vatnajökuls og þriðji hæsti fjallbálkur landsins á eftir Öræfajökli og Bárðarbungu. Tvær jökulfylltar öskjur eru taldar vera í Kverkfjöllum og á Kverkfjallahrygg. Er syðri askjan jökli hulin en rimar þeirrar nyrðri eru að mestu íslausir nema að sunnanverðu liggja þeir í um og yfir 1800 m hæð. Hæst rís Skarphéðinstindur á austanverðu fjallinu í 1936 metra hæð yfir sjávarmál. Landslagið í kringum Kverkjökul, eins og sést á myndinni, er vitnisburður um jökulrof og eldgosavirkni – hrjóstrugt, grábrúnt landsvæði stráð grjóti, sem leiðir að dramatískri jökuljaðri. Stikuð gönguleið liggur frá bílastæði að Kverkjökli og er mikilvægt að fara ekki út af henni til að tryggja öryggi. Einnig er stikuð gönguleið frá Sigurðarskála að Kverkjökli. Ekki er ráðlagt að ganga á jökulinn nema í fylgd jöklaleiðsögumanna. Þetta tryggir örugga og sannarlega ógleymanlega upplifun mitt á meðal eins af táknrænustu náttúruundrum Íslands.