Kollafjarðarneskirkja

Bakgrunnur

Saga og bakgrunnur

Kollafjarðarneskirkja stendur sem mikilvægur sögulegur minnisvarði á Vestfjörðum, sérstaklega á Ströndum. Uppruni hennar nær aftur til byrjun 20. aldar þegar sóknir Fells í Kollafirði og Tröllatungu í Kirkjubólshreppi voru sameinaðar. Þessi sameining krafðist nýrrar, miðlægrar kirkju til að þjóna sameinuðu samfélagi. Ákveðið var að byggja nútímalega byggingu og árið 1909 var Kollafjarðarneskirkja reist að öllu leyti úr steinsteypu. Þetta var brautryðjandi byggingarval á þeim tíma og á svæðinu, þar sem hún var reist á aðeins einu sumri og vígð 5. september sama ár. Kirkjan hefur þann einstaka heiður að vera elsta steinsteypta húsið sem enn stendur í Strandasýslu, vitnisburður um endingargóða byggingu hennar og verðmætan hluta af byggingararfi svæðisins, nú opinberlega varðveittur. Fyrir utan byggingarfræðilega mikilvægi sitt hýsir kirkjan mikilvæga trúarlega muni sem endurspegla langa andlega sögu hennar. Þar á meðal er stór altaristafla eftir A. Dorph, sem sýnir Krist í grasagarðinum, og önnur altaristafla úr gömlu Fellskirkju, kvöldmáltíðarmynd máluð á tré með vængjum á hjörum. Þessir fjársjóðir, ásamt varanlegri nærveru kirkjunnar, tengja gesti við aldir íslenskrar trúar og handverks.

Kollafjarðarneskirkja stendur falleg og söguleg nyrst við Kollafjörð á afskekktu svæði Strandasýslu á Vestfjörðum. Þessi fagra hvíta steinsteypta kirkja, með sláandi rauðbrúnu bárujárnsþaki og háum, tignarlegum turnspíra, var byggð árið 1909. Bygging hennar markaði mikilvægan tímapunkt fyrir samfélagið, þar sem hún kom í stað eldri timburkirkna frá sameinuðum sóknum Fells og Tröllatungu. Merkilegt nok var öll byggingin reist á einu sumri og vígð þann 5. september, sem er vitnisburður um hollustu og útsjónarsemi byggingarmanna. Kollafjarðarneskirkja hefur þann heiður að vera elsta steinsteypta húsið í Strandasýslu sem enn stendur og er hún friðuð. Einfaldur en traustur byggingarstíll hennar, með tignarlegum bogadregnum gluggum og áberandi dökkum krossi á turninum, endurspeglar hagnýta fegurð íslenskrar hönnunar frá byrjun 20. aldar. Inni í kirkjunni geta gestir dáðst að mikilvægum munum, þar á meðal stórri altaristöflu eftir A. Dorph sem sýnir Krist í grasagarðinum og sögulegri altaristöflu frá gömlu Fellskirkju, kvöldmáltíðarmynd máluð á tré með vængjum á hjörum. Friðsæl staðsetning kirkjunnar, umkringd grænum hæðum og með útsýni yfir víðáttumikinn fjörðinn, býður upp á rólega undankomu og djúpa tengingu við andlegan og byggingarlistarlegan arf Íslands. Hún er enn virkur hluti af Hólmavíkurprestakalli og heldur áfram arfleifð sinni sem kærkominn samfélagsmiðstöð.