Haukadalskirkja

Bakgrunnur

Saga og bakgrunnur

Saga Haukadalskirkju er djúpt samofin kristinni arfleifð Íslands. Talið er að fyrsta kirkjan á þessum helga stað í Haukadal hafi verið stofnuð strax árið 1030 e.Kr., sem er vitnisburður um snemma upptöku kristni á Íslandi eftir lýðræðislega ákvörðun á Alþingi árið 1000 e.Kr. Þetta gerir Haukadalskirkju að einum elsta þekkta kirkjustað landsins, eldri en margar aðrar sögulegar byggingar, og undirstrikar djúpa mikilvægi hennar í íslenskri andlegri sögu. Kirkjubyggingin sem stendur í dag hefur nýlegri byggingarsögu. Hún var upphaflega byggð á árunum 1842 til 1843. Hins vegar var þessi bygging síðar rifin árið 1939 og vandlega endurbyggð á nýjum steinsteypugrunni. Við þessa mikilvægu endurbyggingu var skip kirkjunnar lengt og fleiri gluggar settir í, sem jók birtu innandyra. Margir þættir, þar á meðal altaristaflan, altarið og bekkirnir, voru einnig endurnýjaðir eða skipt út á þessum tíma. Hápunktur innanhúss kirkjunnar er altaristaflan, meistaraleg útskurðarmynd af krossfestingunni gerð úr pálmatré af hinum kunna íslenska myndhöggvara Ásmundi Sveinssyni. Kirkjan varðveitir einnig silfurkaleik með ríkulegri patínu, kopar altarisstjaka og ljósakrónu, sem allt stuðlar að sögulegu og menningarlegu gildi hennar. Einstakur skjöldur með hring á kirkjudyrunum, upphaflega reiðskjöldur, bætir snert af fornum íslenskum hefðum við þennan varanlega tilbeiðslustað í Bláskógabyggð í Árnessýslu.

Haukadalskirkja, heillandi hvít kirkja með áberandi rauðu þaki og sjarmerandi klukknaturni, stendur sem leiðarljós sögu og trúar í hjarta Suðurlands, nánar tiltekið í Haukadal í Bláskógabyggð í Árnessýslu. Friðsæl nærvera hennar, umkringd gróskumiklum grænum trjám, sumum prýddum skærrauðum berjum eins og sést á myndinni, býður upp á fagurt sjónarhorn fyrir hvern ferðalang. Andleg saga staðarins nær aftur til ársins 1030, aðeins þremur áratugum eftir að Ísland tók kristni, sem gerir hana að einum elsta kirkjustað landsins. Þó að núverandi bygging hafi verið endurbyggð verulega árið 1939 á traustum steinsteypugrunni, og hafi komið í stað fyrri byggingar frá 1842-43, var gætilega varðveitt kjarni langrar arfleifðar hennar. Við þessa endurbyggingu var skip kirkjunnar lengt og fleiri gluggar settir í, sem jók birtu innandyra. Inni geta gestir dáðst að stórkostlegri altaristöflu, kröftugri framsetningu krossfestingarinnar, skorinni úr pálmatré af hinum kunna íslenska myndhöggvara Ásmundi Sveinssyni. Kirkjan geymir einnig dýrmæta sögulega muni, þar á meðal silfurkaleik með fallegri patínu, kopar altarisstjaka og ljósakrónu. Einstakur skjöldur, upphaflega reiðskjöldur, með hring á kirkjudyrunum, bætir við sérstakan karakter hennar. Haukadalskirkja er meira en bara sögulegt kennileiti; hún er friðsæll helgidómur þar sem bergmál alda trúar ómar, og býður upp á rólega íhugun í miðri stórkostlegri náttúrufegurð Íslands.